Alleenstaande starter heeft het moeilijk op de woningmarkt

30 mei 2026

Alleenstaande starters vinden hun kansen op een koopwoning nog steeds beperkt, al is er een lichte verbetering zichtbaar. Om hun slaagkans te vergroten, stellen zij hun woonwensen steeds vaker bij. Tegelijk laten nieuwe cijfers zien dat het woningaanbod groeit en dat beleidsmaatregelen starters enigszins ondersteunen.

Uit de Woontoegankelijkheidsmonitor van ASN Bank blijkt dat alleenstaande starters hun kansen in het eerste kwartaal van 2026 gemiddeld beoordelen met een 4,5, tegenover een 4,1 een jaar eerder. Deze iets positievere kijk hangt samen met een groter woningaanbod, mede doordat beleggers meer woningen verkopen.

Nog altijd beperkte kansen
In het vierde kwartaal van 2025 verkochten beleggers ruim 20.700 woningen, het hoogste aantal sinds 2021. Het gaat hierbij vaak om kleinere appartementen, die beter aansluiten bij de behoeften van alleenstaanden. Toch blijft de algemene beoordeling van de kansen laag. De structurele krapte op de woningmarkt blijft een belangrijke belemmering.

Aanpassen van woonwensen neemt toe
Alleenstaande starters passen hun verwachtingen steeds vaker aan. Ze richten zich vaker op kleinere of minder goed onderhouden woningen en kijken vaker buiten hun oorspronkelijke regio. Ook overweegt een deel een hogere prijsklasse dan aanvankelijk gepland. Deze flexibiliteit vergroot de kansen enigszins, maar benadrukt ook de druk op deze groep. Ongeveer vier op de tien starters is alleenstaand en bevindt zich daardoor in een kwetsbare positie. Voor veel woningzoekers wordt het vinden van een huis steeds meer een mentale uitputtingsslag, blijkt uit reviews die De Hypotheekshop analyseerde.

Veranderingen in zoekgedrag
Binnen de totale groep starters wil ongeveer de helft in de huidige woonplaats blijven, terwijl een kwart juist buiten de eigen gemeente zoekt. Daarbij verschuift de voorkeur naar middelgrote steden, die populairder worden dan grote steden. Dit wijst mogelijk op prijsdruk in stedelijke gebieden en een zoektocht naar betaalbare alternatieven. Deze spreiding kan op termijn invloed hebben op regionale woningmarkten, al blijft de concurrentie in veel gebieden hoog.

Fiscale maatregelen bieden enige steun
Aanvullend onderzoek in Real Estate Research Quarterly van VOGON laat zien dat fiscale maatregelen de positie van starters deels hebben verbeterd. Sinds 2021 betalen starters geen overdrachtsbelasting, terwijl beleggers juist een hoger tarief betalen. Dit heeft geleid tot meer aankopen door starters, vooral in gebieden waar zij eerder sterk moesten concurreren met beleggers. Ook lijkt de prijsstijging daar iets te zijn afgezwakt.

Verbetering, maar geen oplossing
Ondanks deze positieve effecten lossen de maatregelen de problemen op de woningmarkt niet volledig op. De betere concurrentiepositie betekent niet automatisch dat er voldoende betaalbare woningen beschikbaar zijn. Bovendien is niet altijd duidelijk of lagere prijzen het gevolg zijn van echte marktverbetering of van een verschuiving naar goedkopere woningen. Voor doorstromers is het effect beperkt, wat aangeeft dat de maatregelen vooral gericht zijn op starters. Onderzoekers benadrukken dat fiscale ingrepen vooral effectief zijn als onderdeel van een breder pakket aan maatregelen.

Artikel aangeboden door: www.vendomemakelaardij.nl
Parafrase van bron: Vastgoedactueel - De Hypotheekshop